Mostrè header
Comunité

Vangele dla Domënia

29.03.2020 - 5a DOMËNIA DE CARSËMA - A

Vangele do Jan 11.1-45

Marta ti à dit a Gejù:
Signur, sce te fosses stè chilò, ne foss mi fre nia mort.
Mo inće śëgn sai: Döt, do ći che te prëies Idî, él ël che te darà.
Gejù ti à dit: To fre ressoriarà.
Marta ti à dit: I sa ch’al ressoriarà dala ressoreziun l’ultimo dé.
Gejù ti à respognü: Iö sun la ressoreziun y la vita.
Chël che crëi te mè viarà, inće sc’al mör,
y vignun che vir y crëi te mè, ne moriarà mai. Crëieste tö chësc?
Marta ti à respognü: Scê, Signur,
i crëii che tö es le Messia, le Fi de Dî,
che dess gnì te chësc monn......

Do nosta esperiënza é la mort la fin.
Y dedô n'él plü nia da nen fá.
Mo por Idî n'él degöna fin;
Chësc nes á assiguré Gejú.
Mo chël messunse ince tó por realté:
Gejú ne ti sparagna a Lazarus nia la mort.
Gejú ne ti vá nia ala mort fora de tru.
Al ne impedësc nia le dübe y la malsigurté,
les soferënzes y le dolur tla vita dla jënt.
Insciö ne l'á gnanca Idî, so Pere, stravardé dala pasciun y dala mort söla crusc.
Mo al l'á ressuscité. Gnanca nos ne podun speré da di sciampé ala mort.
Mo ciaran sön Gejú, cherdunse che dolur y mort ne sará nia la fin,
che ala fin jarára fora bun y che la vita la davagnará.

Dî viënt, te ne i as nia sparagné ala vita la mort, mo te i as tut ala mort la forza.
T'as ressuscité Gejú dala mort y de implësces düc chi che crëi te ël cun to Spirit Sant,
che cheriëia vita. Tólesse la tëma y renforza te nos chësta fidënza,
ince sce nosc tru passa fora por soferënza y scurité. Amen.

Vangele do Jan 9.1-41

Jon por tru, â Gejù odü n ël che ê verc da so nadè insö.
Dailò l’à sü discepui damanè: Rabbi, chê à pa fat pićé? Ël instës?
O à sü geniturs fat pićé, ch’al é nasciü verc? Gejù à respognü: No sü geniturs,
no ël, mo l’opra de Dî dess gnì manifestada pro d’ël......
Do che Gejù â albü dit chësc, àl spodé ia por tera;
spo àl fat cun la spöda na pâsta, ti l’à sferiada al verc söi edli
y ti à dit: Va y làete tl lêch de Scìloa; L’ël é jü y s’à lavè.
Y canch’al ê indô gnü, odôl.......
I farisés che ê gnüs alsavëi l'â piada sö cun le verc,
ciodí ch'ai n'orô nia crëie che Gejú l'â varí.
Y ai l’à sciuré fora. Gejù â aldì, ch’ai l’â sciuré fora,
y canch’al l’â incuntè, ti àl dit: Crëieste tl Fi dl Om?
L’ël à respognü: Chê é pa chël, Signur? Dìmal, por ch’i crëies te ël.
Gejù ti à dit: Te le vëighes dan da tè;
chël che baia cun tè, chël él.
Y al à dit: I crëii, Signur!
Y al s’à petè jö dan da d’ël.

A Gejú ne ti interessëia nia la discusciun
che é stada. Al ti ciara a chël ël che é sté verc
sc'al é bun da odëi y da crëie.
Ince chël ël capësc sëgn che Gejú n'é nia ma
un che fej mirachi, mo che "al é n profet".
sciöche al ti á respognü ai farisés.
De un n vers se tratera dl odëi fisicamënter
y concretamënter cun i edli.
Do chësc podunse perié.
Dl ater vers se tratera da odëi cun le cör te na manira plü sota y lominosa,
sciöche Idî vëiga les cosses.Y ince do chël orunse perié.

Vangele do Jan 4,5-42

Gejù ê stanch dal iade y s’â sentè jö pro brënta.
Tratan êl gnü na ëra samaritana a ćiarié fora ega. Gejù ti à dit: Dame da bëre!....
La ëra samaritana ti à dit a Gejù: Cô poste pa tö sciöche iüda perié mè,
na samaritana, do ega? I iüdes ne n’à pö degöna conferta cun i samaritans.
Gejù ti à respognü: Sce te savesses, te ćî ch’al sta la scincunda de Dî,

y chê ch’al é chël che te dij: Dame da bëre!, spo l’ésseste tö perié,
y al t’ess dè ega via. Ara ti à dit: Signur, te n’as degöna massaria y le poz é sot;
da olâ aste pa spo l’ega via?
Este pa tö maiù co nosc pere Iàcob,

che nes à dè chësc poz y che à instës
boiü d’infora, sciöche inće sü fis
y sü pastorëc? Gejù ti à respognü:
Chël che bër de chëst’ega, ciafarà
indô sëi; mo chël che boiarà de chë
ega che iö ti darà, n’arà mai plü sëi;
deplü, l’ega che iö ti darà deventarà te ël
na fontana d’ega che sprinza por la vita eterna.

Gejú ne passa nia ma insciö, baia cun la jënt y döt é tler.
Tan scëmpla n'éra nia! Chiló ól ester val' deplü: le dejir do ci che é etern, do ci che é suranatural.
Al ne basta nia da resté sciöch'i sun y miné da capí Gejú.
I messun se daurí deplëgn, ester sciöche na brënta öta y perié:

Implësceme, Signur.
Dan nos ne stá nia ma chichessî, mo le Messia, tla scempelté de n viandant.
Chësc ne capëscion nia ma insciö saurí. Chësc capëscion ma sc'i viun nosta vita
y portun nosta crusc cun umilté:
Mëneme to Spirit Sant, Signur.

Vangele do Matî 17,1-9

Gejú é gnü trasfiguré dan sü edli; so müs lominâ sciöche sorëdl
y sü guanć é gnüs blanć adorbënć sciöche la nëi .....
Fora de n nio lominus che i à curì cun süa ambria â scraié na usc:
Chësc é mi Fi bunorü, te chël ch’i à ciafè plajëi; ascutédele!
Canche i discepui â aldì chësc,
ài ciafè na gran tëma
y s’à petè col müs ia por tera.
Dailò ti é Gejù jü pormez,
i à pié ite y ti à dit:
Lovede sö y ne ede nia tëma!......
Y al i â comané:
Ne stede a ti cuntè a degügn
ći ch’i ëis odü ćina che le Fi dl Om
ne n’é ressorì dai morć.

Al vëgn dé fora miliarg de euro al ann y miliuns al de por le reclam.
Y l'afar da adurbé la jënt funzionëia bun. Al vëgn impormetü amizizia
y compagnia sc'i boiun na certa bira, aventöra y liberté da fumé chësta sort de zigarec,
ligrëza da jí cun chël auto deplü co cun n ater.
Por acontenté düc tü dejiers plü soc ái val' che te pos cumpré.
Y ai é bugn da te baié sö che te cuntes ince ciamó sües frases ötes inant.
Le funzionamënt de nosc ciorvel s'aüsa y se stüfa pa defata cun döt,
spo ól prësc ester indô val' d'ater che é miú, plü modern, plü perfet.

Ne stede a ves lascé adurbé, dij Gejú."
Ne stede a ti cunté a degügn ći ch’i ëis odü,
ćina che le Fi dl Om ne n’é ressorì dai morć."
Ponsede plü inant, ponsede les cosses a fin.
No se lascede ite sön cosses superfiziales y zënza dorada.
Ponsede al resultat, ponsede inzescü pian ia dala fin.
Y cuntede inant les cosses pormó canch'i les ëis inrescides y capides,
y ne iudichede nia atira. Y insciö ince tla fede.

Vangele do Matî 4,1-11

Spo ti él jü pormez le tentadù y ti à dit:
Sce t’es le Fi de Dî, spo comana ch’al vëgnes pan fora de chëstes peres.
Mo ël à respognü: Tla Scritöra vëgnel dit:
Le chestian ne vir nia mâ de pan, mo de vigni parora dala boćia de Dî.
Spo l’à le malan tut cun ël tla Cité Santa y l’à metü sö insom le tëmpl ...
Indô l’à le malan tut cun ël
y l’à condüt sön na munt dër alta;
al ti à mostrè i rëgns dl monn te süa
gloria y ti à dit: Döt chësc ôi te dè,
sce te te pëtes ia por tera y m’adorëies.
Sön chëra ti à Gejù dit:
Vàtun, sàtana!
Ćiodiche tla Scritöra stal:
Mâ le Signur, to Dî, desste adorè
y ël su desste sorvì.

Öna dles mies gran tentaziuns é chëra de dubité te Chël Bel Dî,
nia tan sc'al é bëgn, mo co ch'al é.
Al me vëgn da dubité te so amur, te so fistide por la jënt.
La gauja de mi dübi é bëgn da capí: I oress ester plü sigü de Chël Bel Dî.
O dit bel tler: I oress che Chël Bel Dî foss sciöche iö oress ch'al foss.
Chësta é mia gran tentaziun: La tentaziun da me mëte a so post.

Chël che ó fá pan fora dles peres dubitëia tl fistide y tl amur de Di por la jënt.
Gejú ne se lascia nia trá tla tentaziun y ne dubitëia nia te Chël Bel Dî.
Gejú, ince sc'al é Fi de Dî, ó ester porsona umana deplëgn
y insciö salvé chi che é tentá da ester sciöche Chël Bel Dî.

Defrunt al tentadú argomentëia Gejú cun la Parora de Dî.
A chëra poi ince iö me tigní y da chëra ciafé segurëza te mia fede.

Vangele do Matî 5,38-48

I ëis aldì ch’al é gnü dit: Edl por edl y dënt por dënt.
Iö indere ves diji: No stede a se mëte cuntra chël che ves fej de mal,
mo sce un te bat söla massëdla dërta, tëgni inće ia l’atra.
Y sce un ô te condüje dan signoria, por te tó la ćiamëja, spo lasci inće le mantel.

Y sce un ô te sforzè da jì mile vari impara, spo va dui mile impara.
Dài a chël che te prëia, y no desgorje chël che ô s’imprestè val’ da tè.
I ëis aldì ch’al é gnü dit:
Te desses ti orëi bun a to proscim
y ti avëi le sënn a to nemich.
Iö indere ves diji: Oredi bun a üsc nemisc,
y periede por chi che ves porseghitëia,
por ch’i deventëise fis de osc Pere tl cil;
deach’al lascia lovè sorëdl sura i ri y i bugn,
y al lascia plovëi sura i iüsć y i iniüsć.

Sc'i damanassun Gejú, sc'al é pordërt meso da vire do chisc comandamënc,
dijessel dessigü de scé, sciöch'al n'é ince sté tröc do da d'ël che á vit aladô.
Ara ne se trata nia da tó chëstes racomanaziuns parora por parora.
Plü important co les parores é le spirit che é laite.

Chësc ó dí: No te lascé rovëne dal sënn, da reaziuns incontrolades, dal profit.
Y sce te mësses te paré, spo párete a na moda fina che l'ater resta paf,
ch'al se fej demorvëia, ch'al ti passes la vöia da s'la fá avarëi o da strité.
Ara ne se trata nia: da bate decuntra, o de ciamëjes o de vari da jí impara.
Ara se trata dl spirit, te chël ch'i respogni, da rumpí ia le cërtl dl mal.

Sce Gejú baia insciö, spo baiel confidan te Dî, nosc Pere, che á ion la pesc.
Chi che chir la pesc - ince sc'ai se para y ne se lascia nia dramé adöm -
ciarará da s'astilé aladô ch'al pois nasce pesc dinfora y le mal s'archites.
(M.B.)

Vangele do Matî 5,17-37

Te chël tëmp à Gejù dit a sü discepui: Ne stede a ponsè,
ch’i sides gnü a tó jö la lege o i profeć.
I ne sun nia gnü a tó jö, mo a complì.
Amen, chël ves diji: Ćina che le cil y la tera ne passa nia ia,
ne passarà gnanca la mëndra lëtra dla lege,
denant ch’al ne sides döt complì.
Chël che tol jö inće mâ
un di plü pici comandamënć
y che insëgna la jënt aladô,
chël sarà le mënder tl rëgn dl cil.
Mo chël che i osservëia
y insëgna da i osservè,
chël sarà gran tl rëgn dl cil.
Porchël ves diji:
Sce osta iustizia n’é nia cotan maiù co chëra
di studià dles scritöres y di farisês,
ne rovarëise nia tl rëgn dl cil.

Incö esagerëia Gejú propi dassënn. Mo da ascuté sö döt le vangele
da incö s'intënon defata che Gejú ne n'ó nia mëte sö comandamënc nüs.
Sc'al dij te na manira radicala: "Al é damí che te tires fora l'edl,
co te lascé trá al mal", m'inviëiel dantadöt da ponsé do:

Co éra pa cun mia minunga, cun mi pinsiers y cun mies intenziuns?
Al ne basta nia da osservé i comandamënc ala lëtra,
sc'al n'é nia iadedô l'amur a Chël Bel Dî y le dejier da l'incunté tla mëssa dla domënia,
l'amur y la reconescënza por le pere y la uma,
l'amur y le dër fistide por i mituns che ó la compagnia di geniturs
l'amur, le respet y la sinzirité defrunt al om, ala fomena o al partner,
l'amur y la orenté da se reconzilié y da chirí la pesc.
Y chël che ti ó bun ai comandamënc intenüs indortöra ti ó ince bun a Idî.

Vangele do Matî 5,13-16

Os sëis le sè dla tera. Sce le sè perd süa saù, cô pon pa indô le fà sarè?
Al ne vel plü nia; al vëgn sciuré demez y pestè sot dala jënt.
Os sëis la löm dl monn.
Na cité, che é sön na munt,

ne sciafia nia da restè ascognüda.
An n’impëia gnanca na löm
y mët na sëdla surajö,
mo an la mët sön n ćiandelier,
spo ti lomìnera a düć te ćiasa.
Insciö dess osta löm lominé

dan dala jënt, ch’ai vëighes ostes bones

opres y laldes osc Pere tl cil.

Chëstes parores de Gejú é propi tutes dal cör dl vangele do San Matî y
spliga dër en cört ci ch'al ó dí: se lié a Chël Bel Dî y vire aladô.
Le vangele baia dl se dla tera y dla löm dl monn,
nia de cosses dër altes che n'é nia da arjunje, mo che á da fá cun nos.
I sun nos chi, a chi che Gejú ti baia ados, y chi, ch'al mina.

Os sëis ....! Nos püres creatöres dessun ester "se y löm", saú y orientamënt.
Nos püri cosci, ch'i ne savun gonot nia olá ia y ciumpedun tl scür,
nos, ch'i ne savun nia da ti dé saú, significat, vöia y ligrëza al vire dla jënt,
sc'i fossun pö bugn da crëie a ci che Gejú dij ch'i dessun ester y ch'i sun,

y chësc bele sëgn te nosta vita sön chësc monn:
se dla tera y löm dl monn!
L'americana Marianne Williamsons dij insciö:
"I sun chiló por mostré nosta löm.
Le monn n'á nia dainciará sce te te fejes pice.
Se fá pici ne dá degun lominus.
I sun nasciüs por fá odëi la gloria de Dî che é te nos.
Ara n'é nia ma te valgügn de nos, ara é te vignun de nos."

Sc'i fossun madër instësc bugn da le crëie!

Vangele do Lüca 2,22-40

Por i geniturs de Gejù êl gnü le dé dla purificaziun scrita dant dala lege.
Ai à condüt le möt a Ierùsalem, por le dediché al Signur, sciöch'al stá scrit:
Vigni möt prömnasciü dess gnì dediché al Signur....
Simeon, n ël iüst y devot che aspetâ la salvëza de Israel,
â tut le möt te sü brac
y à laldè Idî cun les parores:
Śëgn lascia, oh Signur,
jì to fant en pêsc, sciöche t’as dit.
Deache mi edli à odü la salvëza ....
Ana che stô demeztrù tl tëmpl
y sorvî Idî dé y nöt jinan y perian,
s'â fat pormez, laldâ Idî, y ti cuntâ
dl möt a düć chi che aspetâ la salvëza.

La benedisciun dles ciandëres y la prozesciun te dlijia - 40 dis do Nadé -
nes recorda che Gejú é la löm dl monn.
Y spo baia le vangele de döes porsones, de Símeon y de Ana,
che s'á orienté y conzentré deplëgn sön Chël Bel Dî.
Insciö dedichëia la Dlijia chësc Dé ala Vita Consacrada.
I ponsun a döta chë jënt, proi, conventuai y monies, che s'á dediché deplëgn tl tëmp passé y che se dedichëia ince incö al sorvisc de Dî por le rëgn dl cil.
Sciöche Simeon y Ana ói ince iö aspeté, confidan tl'impormetüda de Dî, aspeté tla fede, tla oraziun y tl sorvisc al proscim,
aspeté y ne perde nia la fidënza y la speranza,
aspeté restan atënt y davert a ci che á da gní.
Forsc s'â Simeon y Ana imaginé l'avënt dl Messia y la salvëza atramënter,
mo ai ê stá bugn da se delibré da sües imaginaziuns
y da se fá lëdi por incunté le Signur.

Vangele do Matî 4,12-23

Da dailò inant à Gejù metü man da incundé:
Convertìsse! Deache le rëgn dl cil é daimprò.
Tratan che Gejù passâ dlungia le lêch de Galilea,
àl odü dui fredesc, Scimun, nominé Pire, y so fre Andrè,
ai ê dër tl sciuré fora la rëi te lêch, ćiodich’ai ê pesciadus.
Y al ti à dit: Gnide do a mé! I fajarà fora de os pesciadus de jënt.
Atira ài lascè dailò sües rëis y ti é jüs do.

Da jì inant àl odü dui d’atri fredesc, Iaco, le fi de Zebedèus, y so fre Jan;
ai ê cun so pere Zebedèus te barca
y arjignâ ca sües rëis.
Al i à cherdè, y atira ài lascè la barca y so pere y ti é jüs do a Gejù.

Gejú surantol les parores de Jan Batista: "Mudede ci ch'i ëis imënt y osta vita."
I pröms che l'á fat vëgn nominá chiló por inom. Gejú se chir compagns,
porsones arjignades da sté ite por le rëgn de Dî.
Ai ne s'imaginëia nia ciamó tan ri ch'al sará, mo ai é plëgns de speranza.
Mo speranza te ci pa?
Chël che ascuta Gejú y müda sües intenziuns y süa vita le fej cun speranza.
Cun la speranza nia ma te n'atra vita, mo te deplü vita,
te vita en abondanza, che n'é nia da ciafé zënza Gejú.
Insciö sarára stada pro i pröms apostui,
y insciö éra ince pro düc i discepui y les discepoles che ti vá do a Gejú.
Al é chës porsones che l'ascuta y che ti vá do,
che ne s'acontentëia nia ma cun la tera,
che ó odëi le cil davert amesa süa vita.
A chi che se mët al sorvisc dla jënt tl inom de Gejú, se deura n cil lisier sura ëi.

Vangele do Jan 1,29-34

Jan Batista â odü le Signur che ti gnô pormez
y al à dit: Ćiarede, l’Agnel de Dî, che tol demez le pićé dl monn.
Ël é chël, de chël ch’i à dit: Do da mè vëgnel n ël che m’é danfora,
deach’al ê dan da mè. Inće iö ne le conesciô nia;
mo i sun gnü y i batiëii cun ega, por ti al fà conësce a Ìsrael.
Y Jan à testemonié:
I à odü le Spirit gnon jö dal cil
sciöche na colomba y ston sön ël.
Inće iö ne le conesciô nia; mo ël,
che m’à menè a batié cun ega, m’à dit:
Sön chël che t’odaras gnon jö le Spirit
y sön chël ch’al sta,
chël él che batiëia cun Spirit Sant.

Les parores che Jan Batista á dit mostran sön Gejú é rovades tla mëssa.
Al é les parores "Agnel de Dî ...", che le prou dij dan la comuniun.
Gonot é chëstes les parores ch'i aldi le plü ion:
"Agnel de Dî, che te toles demez i piciá dl monn, ais pieté de nos."

Ares me dij ch'i pó ester sciöch'i sun: cun le pëis de düc mi piciá,
zënza messëi desperé. Deache Gejú á tut sön ël mia colpa.
Le significat dl "Agnel de Dî" ne vëgn incö bëgn da tröc nia plü capí,
porchël él important da le tlarí:
Gejú á tut sön ël mia colpa y l'á paiada cera.
Le prisc ch'al á paié é sté süa vita; tan tröp t'invalô la jënt.
Jan Batista n'á nia presenté Gejú sciöche n gran pordicadú
o un che varî y fajô mirachi, mo: Ciarede, chësc é l'Agnel de Dî.
Chësc ê por ël important y ince por me.

Vangele do Matî 3,13-17

Gejù ê gnü dala Galilea pormez al Iórdann, da Jan, a se lascè batié da d’ël.
Mo Jan se parâ y ti à dit: Iö messess gnì batié da tè, y tö vëgnes da mè?
Gejù ti à respognü: Lascia ch’al sozedes,
deach’al alda ch’i adempliunse insciö

deplëgn la iustizia de Dî.
Dailò à Jan zedü.
Gejù ê apëna batié y gnü fora d’ega,
ch’al s’à daurì le cil,
y al odô le Spirit de Dî sciöche
na colomba gnon jö sön ël.
Y na usc dal cil à dit:
Chësc é mi Fi bunorü,
te chël ch’i à ciafè plajëi.

Le pröm miraco sozed bele dan le bato de Gejú:
Gejú s'arcuncia ite danter la jënt che vá da Jan Batista tl Iordan
a ciafé le bato de penitënza y de converjiun.
Sce Gejú, che ê inozënt, se mët a per y azeta la jënt che ê de colpa,
 
spo podunse ince nos s'azeté cun nostes colpes.
Sc'i s'azetun sciöche piciadus sunse en buna compagnia.

Ala domanda, chê che ël s'aratâ da ester,
ti â papa Francësch respognü ai jornalisć:
"I sun n piciadú, a chël che le Signur ti á ciaré."
Al é na resposta demorvëia che pó valëi por düc nos cristians:
Piciadus, a chi che Chël Bel Dî ti ciara.
Al nes ciara, sciöch'al ti á ciaré a Gejú pro so bato:
"Tö es mi fi bunorü."

Vangele do Jan 2,13-15,19-23

Tl pröm êl la Parora,
y la Parora ê pro Idî,
y la Parora ê Idî.
Tl pröm êra pro Idî.
Döt é deventè tres la Parora,
y zënza la Parora ne n’él deventè
nia de ći che é deventè.

Te ëra êl la vita,
y la vita ê la löm dla jënt.
Y la löm lomina tla scurité,
y la scurité ne l’à nia tuta sö.

Al vëgn dit "I ëis baié assá ia y ca, sëgn lascede ma baié i fac!"
sciöche por dí, che les parores ne n'á pa insciö degöna faziun.
Deperpo á pa les parores na faziun dër reala.
Sc'i ti diji a zacai

"Al me sá bel che t'es!" o sc'i ti diji: "Vátun dal moch, i ne t'ó nia plü odëi!",
á chëstes parores conseguënzes:
ares pó ester de benedisciun o de maledisciun.
Amur y sënn pëia ia da nostes parores.

Sc'i sun groi te nosc baié, spo n'é descordia, strit y vera nia dalunc.
 
"Tö es bunorü/da, tö es de valur."
Sc'i orun tigní de bunes festes da Nadé,
messunse ti mëte averda a nostes parores;
impede gní agressifs, dí parores de pesc y de respet.
Ares menará y portará früc, de bugn früc.

Vangele do Matî 2,13-15,19-23

Canche i studià dles stëres s’un ê indö jüs,
ti él comparì a Ujöp tl som
n agno dl Signur y à dit:
Lê sö, tol le möt y süa uma
y sciampa tl Egit; romagn dailò
ćina ch’i ne comani val’ d’ater;
deache Eròdes chiriarà le möt por le copè.
Sön chëra é Ujöp lovè sö de nöt
y s’un é sciampè cun le möt y süa uma tl Egit.

I egizians ne n'á nia ortié derevers
la Santa Familia, deach'ara ess podü ester
de prigo por la segurëza publica
o deach'al se tratâ de foresć.
Ai á lascé passé ite te so teritore chë familia zënza savëi che ch'ai ê,
y insciö ti ái salvé la vita a Gejú.
Insciö ái porté pro che la storia de Chël Bel Dî cun nos jënt
ess na buna fin.

I odun che chësta storia mët man cun na sciampada y migraziun.
Ince nos ne savun nia chê ch'i un tut sö ti ultimi agn te nosc teritore.
I sun tentá da odëi plütosc les cosses che nes fej pora.
Chê de nos conësc pa les porsones che s'ascogn ti migranc?
Chê conësc pa le destin, la storia, les gaujes che á condüt i migranc da nos?
Chê sá pa ci agnui che ti é aparis y i á aconsié da gní da nos.
Forsc podessun ince nos tó en conscidraziun la poscibilité
ch'al é Chël Bel Dî instës che ó nes gní adincuntra y nes incunté
tla pel de n migrant che é passé fora por le desert y é gnü sura le mer ca.

Vangele do Jan 1,1-18

Tl pröm êl la Parora, y la Parora ê pro Idî,
y la Parora ê Idî. Tl pröm êra pro Idî.
Döt é deventè tres la Parora,
y zënza la Parora ne n’él deventè nia
de ći che é deventè. Te ëra êl la vita,
y la vita ê la löm dla jënt.

Chël me dejidrëii tres danü, che la Parora
vëgnes cern, ch'ara vëgnes via y vëgnes a sté
danter nos. Chësc me dejidrëii pro la mëssa, da Nadé y vigni domënia.
Chësc me descidrëii tla oraziun. Chësc me dejidrëii tla vita
de familia, tla vijinanza, tl post de laur, tla comunité, tl monn.
La Parora gnüda cern é na scincunda de Dî; i sciafiun ma da ti respogne
porvan da deventé instësc porsones sciöche ël: don inant süa löm,
se daurin ala jënt incër nos ia y deventan comunité di fis de Dî
mostran sön so amur cun l'amur che nos viun. (M.T.)

Vangele do Matî 1,18-24

Ujöp, so om, che ê iüst y che n’orô
nia la descredité, s’â tut dant de se
despartì adascusc da d’ëra.
Ćiamò tratan ch’al ponsâ sura,
ti él comparì n agno dl Signur y à dit:
Ujöp, fi de Davìde, no te temëi
da tó pro tè Maria por fomena.

Agno de Dî, ví
a m'ilominé te
mies domandes
do le ciodí,
dáme coraje
da jí por le tru de mia vita
sciöche Idî l'á orü por me.

Vangele do Matî 11,2-11

Te chël tëmp â Jan aldì te porjun dles opres
de Crist. Sön chëra àl ortié sü discepui da
d’ël y ti à dit de le damanè: Este tö chël
che dess gnì, o messunse aspetè n ater?
Gejù ti à respognü:
Jide y cuntedi a Jan ći ch’i aldis y odëis:
I verc vëiga indô, i paralisà va, i levrusc
vëgn nëć, i surć alda; i morć ressorësc,
y ai püri ti vëgnel incundé le vagnele.
Beât chël che ne se scandalisëia nia de mè.

Tröc de gragn credënc y de gran credëntes á albü te süa vita momënc olach'ai
dubitâ y se sintî malsigüsc, sciöche p.ej.: Mosé, Pire, Maria y ince Jan Batista.
Chësc n'é nia de mal. Forsc n'é chi, che ne dubitëia nia, mai jüs dër a funz.
Da Jan Batista, le gran pordicadú tl desert, che mët man da dubité te porjun,
podunse imparé co ch'i dessun la tó canch'i tomun tles ciafes dl dübe y dla malsegurëza.

Por pröm: Jan Batista ne vá nia da jënt a s'la baudié coche Chël Bel Dî pó lascé
sozede val' de te, nou, al vá da Gejú instës cun süa domanda: "Este tö chël...?"
Y deach'al é saré ia y ne sciafia nia da jí instës, ortiëiel sü discepui a damané.
Y al ne ciafa nia na resposta tlera: Scé o no, mo na resposta che ti dá da ponsé.
Por secundo: I discepui vëgn da Jan a ti cunté ci che Gejú ti á dit y ci ch'ai á odü
y sintí. Ci che la Sacra Scritöra á incundé danfora devënta vëi te Gejú.
Y sc'i ponsun do a döt ci che Idî nes á bele fat de bëgn te nosta vita,
spo messunse dé pro: Chësc él sté Chël Bel Dî che á metü a jí insciö,
chiló él sté la man de Dî che á operé. - Y nosta fede se renforzará.
Y por terzo: Jan Batista mëss te porjun tó danü süa dezijiun por Gejú.
La forza y l'assiguraziun ciafel da Gejú instës:
"Beat chël che ne se scandalisëia nia de me."

 

Vangele do Matî 2,15-15.19-23

Te chël tëmp é l’agno Gàbriel
gnü menè da Idî te na cité tla Galilea dal inom Nàzaret da na viria;
ara ê impormetüda a n ël dla ćiasa de Davìde che â inom Ujöp,
y l’inom dla viria ê Maria.L’agno é jü ite da d’ëra y à dit:
Ave, tö plëna de grazia, le Signur é cun tè.
Ara s’à spordü da gnì baiada ados insciö
y ara ponsâ do, ći che chësc salüt dô significhé.
Ailò ti à l’agno dit: No te temëi, Maria;
deache t’as ciafè grazia pro Idî.
Te ciafaras y metaras al monn n möt:
a d’ël desste ti mëte inom Gejù.
Al sarà gran y gnarà nominé Fi dl Altiscim.
Dî, le Signur, ti darà le tronn de so pere Davìde.

Maria nes á vit dant trëi cosses fondamentales por na vita cristiana y implida:
ascuté, fá y indiché.

Impröma messunse imparé da Maria da ascuté,
ci che Chël Bel Dî á imënt cun vignun de nos:
ci compit ch'al ó me surandé, tan ch'al pretënn y ci ch'al s'aspeta da me.

Por secundo se tratera da ti jí dô ala cherdada de Dî
y da fá ci ch'i vëighi che é mi compit:
I sun düc cherdá da ester mans y pîsc, edli y orëdles, bocia y cör de Gejú.
Tla ciantia dl Magnificat odunse che Maria á n cör ince por i püri.
Chësc ghira da me coraje da dé testemonianza y da jí cuntra la comodité.

Por terzo nes insëgna Maria da orienté la jënt sön la noela de Gejú.
Nia tan cun les parores, mo plü co ater, tres mi comportamënt y mies opres,
dess la jënt rové pro Gejú y damané do ël.

Vangele do Matî 2,15-15.19-23

Spo apariarà le sëgn dl Fi dl Om sö al cil; spo baudiarà y fajarà pöde
düć i popui dla tera y ai odarà le Fi dl Om gnon sön i nii dl cil
cun gran potënza y gloria.....
Imparede dal confrunt cun le lëgn da fighi!
Pornanche sües rames vëgn sucoses y mët man da menè,
savëise che l’isté é daimprò. Avisa insciö desses capì,
canch’i odëis che döt cant chësc sozed, che la fin é danman.
Stede muntri!
Deache i ne savëis nia,
ći dé che osc Signur vëgn.
Sce le patrun de ćiasa savess
da ći ora de nöt ch’al vëgn le lere,
stéssel munter y ne lasciass nia sozede
ch’al vëgnes rot ite te süa ćiasa.
Porchël stede inće os arjignà!

Al scomëncia indô le "tëmp chît" che é tan stressé co degun ater tëmp dl ann.
Decoré, cumpré scincundes, cënes, marciá, ponsé al menü dla festa,
döt é orienté söl gran dé de Nadé, che dess ester bel, da festa y da se sté saurí.
Mo chël gran dé podess gní döt atramënter,
dailó podessel ester che la decoraziun ne foss nia plü importanta,
y gnanca les scincundes ch'i un arjigné ca,
mo ci ch'i un fat por i püri y i desmentiá ia.
Dailó ne jarunse gnanca plü a dlijia, mo i gnarun tuc ite tl rëgn de Dî.
É chësta na buna noela de ligrëza? Ara podess l'ester.
Deache ara nes destol dal stres dan Nadé, ciodiche döt chësc n'é nia important.
Chël Bel Dî vëgn pa döt atramënter:
laota él gnü sciöche n möt te na stala,
indoman gnarál sciöche n lere de nöt. l
paia la mëia da sté muntri y da s'arjigné,
deach'al vëgn sigü.

valutaziun
Submitting your vote...
stampè